Grupa Oto:     Bolesławiec Brzeg Dzierzoniów Głogów Góra Śl. Jawor Jelenia Góra Kamienna Góra Kłodzko Legnica Lubań Lubin Lwówek Milicz Nowogrodziec Nysa Oława Oleśnica Paczków Polkowice
Środa Śl. Strzelin Świdnica Trzebnica Wałbrzych WielkaWyspa Wołów Wrocław Powiat Wrocławski Ząbkowice Śl. Zgorzelec Ziębice Złotoryja Nieruchomości Ogłoszenia Dobre Miejsca Dolny Śląsk


Przy Królewskiej Drodze

     autor:
Share on Facebook   Share on Google+   Tweet about this on Twitter   Share on LinkedIn  
Pierwsze chaty dzisiejszych Wykrot najprawdopodobniej wzniesiono przed dziesięcioma wiekami, w trakcie których następnie wieś ta wielokrotnie doświadczała skutków wojen i klęsk żywiołowych, przechowując jednak materialne świadectwa swojej długiej egzystencji.
  Przy Królewskiej Drodze

  Przy Królewskiej Drodze
kliknij na zdjęcie, aby powiększyć.  Przy Królewskiej Drodze
kliknij na zdjęcie, aby powiększyć.

Rozłożony przy trasie dojazdowej do centrum miejscowości stary, dworski park wysokimi drzewami ocienia resztki średniowiecznego grodziska. W jego bliskim sąsiedztwie stoi kamienny zabytek – duży krzyż pokutny, informujący o tym, że niegdyś popełniono tu zbrodnię.

Zadbany park przylegał do pałacu, wybudowanego w 1739 roku przez Karola Zygmunta von Gersdorf. Główny, barokowy dwór, podobnie jak i większość jego zabudowań gospodarczych dzisiaj już nie istnieje, chociaż długo po roku 1945 można było oglądać ich popadające w coraz większą ruinę pozostałości.

Nieco dalej od centrum wsi widnieje staw, utworzony dzięki wybudowaniu grobli, po której przebiega wyasfaltowania droga. Dawno temu nosił on miano „stawu dziewic”. Dlaczego właśnie takie – trudno już obecnie dociec...

Zabytkowy kościół w Wykrotach kilkakrotnie ulegał poważnym zniszczeniom, natomiast jego gruntowne remonty przeprowadzono w roku 1550, 1756 i 1786. Nowa wieża została wybudowana w latach 1608 – 1609, a jej dzisiejszy kształt powstał między 1774 a 1777 rokiem.

We wnętrzu świątyni znajdował się dawniej barokowy ołtarz z końca XVI wieku. Szczególną refleksję wiernych musiał budzić symboliczny element wystroju, jakim był zawieszony nad amboną i miejscem występowania kantora „krzyż ogniowy”, opalony krucyfiks, wyniesiony w czasie pożaru. Obecnie nie ma po nim śladu.

Charakterystyczne, okalające główną nawę balkony świadczą o ewangelickim okresie w przeszłości świątyni. O wielu ważnych postaciach z przeszłości Wykrot mówią zachowane kamienne epitafia. Kilka znajduje się również wewnątrz kościoła.

Na prawej ścianie - patrząc od  centralnego wejścia - osadzono epitafium z roku 1559, upamiętniające dziedzica Wykrot Abrahama von Gersdorf. Na piaskowcowej płycie nagrobnej widać sylwetkę szlachcica w pełnej zbroi. Rogi tablicy zdobią herby znamienitych protoplastów tego rodu.

W niewielkim pomieszczeniu pod wieżą, po obu stronach nie używanego wejścia wmurowano dwa inne epitafia, wykonane najprawdopodobniej przez tego samego artystę. Są one również poświęcone Gersdorfom - Wibaldowi Boguchwałowi, zmarłemu w 1755 roku oraz Erazmowi Leopoldowi. Pełnili oni istotne funkcje na dworze polskiego króla i elektora saskiego.

Na zewnątrz, obok wrót do wieży, osadzono w ścianie tablicę upamiętniającą tutejszego pastora, Jana Thomasa, a po drugiej stronie epitafium żony porucznika Jana Guntera von Dallwitz.

Cały zestaw kamiennych płyt nagrobnych zabezpieczono instalując je w ścianie budyneczku gospodarczego i w cmentarnym murze. Przypominają one zarówno ważne dla Wykrot osoby świeckie - jak i kilku tutejszych pastorów.

Niegdyś na zlokalizowanej w pewnym oddaleniu od kościoła i nadal czynnej nekropolii można było znaleźć epitafium mieszkańca Wykrot – żołnierza Wehrmachtu, który zginął w 1939 roku w czasie napaści na Polskę. Nie wiadomo, czy rzeczywiście sprowadzono tu ciało poległego, czy było to tylko symboliczne miejsce jego pochówku.

W trakcie walk w lutym i marcu 1945 roku w Wykrotach kwaterowali krasnoarmiejcy, nacierający w kierunku Lubania i Zgorzelca. W budynku poczty urządzono wtedy pomieszczenia dowództwa i zainstalowano radiostację.

Współczesnym pomnikiem, przypominającym powojenną drogę naszych rodaków, zamieszkujących dzisiaj Wykroty i Zagajnik, jest kamień z wyrytą mapą dawnych kresów polskich i nazwami miejscowości, skąd przyjechali tu polscy pionierzy tych ziem.

Dzisiaj ludzie żyją głównie współczesnymi problemami, z konieczności mniej czasu poświęcając przeszłości tej wsi, pamiętającej liczne wojny, przemarsze różnych wojsk, kataklizmy - a także odwiedziny dostojnych gości.

Jednym z nich był nasz wielki rodak, Stanisław Staszic...

Więcej informacji znajdziesz w gazecie bolesławieckiej
Express Bolesławiecki


Zdzisław Abramowicz



o © 2007 - 2022 Otomedia sp. z o.o.
Redakcja  |   Reklama  |   Otomedia.pl
Dzisiaj
Niedziela 25 września 2022
Imieniny
Aureli, Kamila, Kleofasa

tel. 660 725 808
tel. 512 745 851
reklama@otomedia.pl

Kazo.pl
Ogłoszenia i oferty nieruchomości